Kategorie

Audiobooki

Komiksy

Książki dla dzieci (0-3 lata)

Książki dla dzieci (10-12 lat)

Książki dla dzieci (3-5 lat)

Książki dla dzieci (4-6 lat)

Książki dla dzieci (7-10 lat)

Książki dla każdego

Książki dla młodzieży

Książki dla rodziców

Nowości

Obce strony

Patronat Rymsa

Studencki HYDE PARK

Z archiwum słonia

Zapowiedzi

 

Lista pozycji

Ostatnio komentowane

Pokaż więcej

Prawda o tramwajach

Autorzy: , dodano Piątek, 3 lipca 2015 | kategoria: Nowości, Książki dla dzieci (0-3 lata), Książki dla dzieci (3-5 lat), Książki dla dzieci (4-6 lat)

"Prawda o tramwajach"
Światopełk Karpiński
ilustr. Maciej Łazowski
Wydawnictwo Muchmor, 2015

« wróć na stronę listy informacji o książkach

Konia z rzędem temu, kto choćby kojarzy dzisiaj postać Światopełka Karpińskiego. Pozwolą Państwo, że i ja swój wstyd ukryję pod tą małą recenzyjką, bo choć człowiek pobierał nauki na polonistyce, to o autorze „Prawdy o tramwajach” dowiedziałem się dopiero otwierając przesyłkę z wydawnictwa.

Jakież było moje zdziwienie gdy po lekturze tej niewielkiej książeczki, zacząłem poszukiwać informacji na temat jej autora. Z pomocą jak zwykle przyszedł Internet. Na stronach Ninateki natknąłem się na cykl audycji Polskiego Radia poświęcony znanym przedstawicielom świata literatury oraz zjawiskom literackim pt. „Finezje literackie”. Program prowadził Kazimierz Rudzki, którego głos, wypowiadający każdy wyraz z arcypolskim akcentem, tylko podsycił zainteresowanie nieznanym mi dotąd poetą.

Światopełk Karpiński urodził się 27 marca 1909 roku w Łasku pod Łodzią i był wyjątkowo barwną postacią. „Zawsze miał wspaniałe pomysły, nigdy nie miał forsy” – tak wspominał, w wyżej wspomnianej audycji, Światopełka Karpińskiego, młodo zmarłego poetę i satyryka, jego przyjaciel, aktor i reżyser Kazimierz Rudzki. We wrześniu 1939 roku poeta wziął udział w obronie Warszawy – był asystentem prezydenta stolicy Stefana Starzyńskiego. Po upadku miasta uciekł do Wilna, gdzie zmarł 21 kwietnia 1940.

Wiersz pod tytułem „Prawda o tramwajach” powstał z okazji uruchomienia pierwszej warszawskiej linii tramwajowej na przełomie wieków. Autor zadedykował go Franciszkowi Radziwiłłowi, jednemu z jej współwłaścicieli. Sam utwór, choć niewielkich rozmiarów, jest prawdziwym mistrzostwem formy i treści. Karpiński zdołał w sylabotonicznej frazie dziewięciozgłoskowca uchwycić ducha tamtych czasów. Czułość, z jaką przedstawione zostały tytułowe tramwaje, które na moment stają się twarzą dawnej Warszawy, stawia wiersz Karpińskiego w jednym rzędzie z innymi utworami o stolicy, jak choćby wierszem Antoniego Słonimskiego pt. „W Warszawie”, którego wyimek kończy film „Nie lubię Poniedziałku” (w którym grał wspomniany już Kazimierz Rudzki):

Cichnący słychać w oddali
Jęk zamykanych bram
I otośmy z sobą zostali
Tej nocy znów sam na sam. 

W tę jedną godzinę przed świtem,
Gdy w sennej martwocie trwasz,
Odkrywam zasnutą błękitem
Twą młodą, Warszawo, twarz. 

Pomysł wydawcy o przypomnieniu samego Światopełka Karpińskiego dzisiejszym czytelnikom godny jest wszelkiego podziwu. Opracowanie graficzne samego tekstu może już jednak budzić pewne wątpliwości. Maciej Łazowski, autor wydanej w 2013 roku, książki „Co się dzieje kiedy śpisz", tłem wiersza uczynił bowiem współczesną Warszawę; gdzie znalazło się miejsce i na Pałac Kultury, wejście do stacji metra i Rotundę, a więc obiekty, których bohaterowie wiersza Karpińskiego nie mieli okazji oglądać. I tak jedni powiedzą, że to świetne zestawienie i ukazanie ciągłości istnienia samego miasta, inni z kolei zatęsknią do obrazu starej Warszawy z płacem Saskim w tle. Warszawy, która była przecież nie bez powodu określana mianem „Paryżem północy”.

Dariusz Szymanowski

link

Pamiętam z "Drzewa szpilkowego" karykaturę Karpińskiego i rymek: "Pełgał, pełgał, aż dopełgł/ do nagrody Światopełk". Dziękuję - recenzja zrodziła owocne szperanie w Internecie!

dodał: Nieparyż, Niedziela, 5 lipca 2015 10:00

Dodaj komentarz





Najnowszy numer


ZAMÓW NEWSLETTER


Reklama

  • Gwarancja kultury dla Marty Lipczyńskiej
  • ryms w empikach
  • Rekordzisci
  • IBBY Ryms upowszechnianie czytelnictwa
  • Ryms na Facebook
  • Przed twoimi urodzinami
  • mama czy ania
  • ksiazka za dyche
  • Kajtek
  • trzy mam ksiazki
  • praktyczny pan
  • zoo litery
  • OKO
  • zbuntowany elektron
  • klątwa dziewiątych urodzin