Kategorie

Audiobooki

Komiksy

Książki dla dzieci (0-3 lata)

Książki dla dzieci (10-12 lat)

Książki dla dzieci (3-5 lat)

Książki dla dzieci (4-6 lat)

Książki dla dzieci (7-10 lat)

Książki dla każdego

Książki dla młodzieży

Książki dla rodziców

Nowości

Obce strony

Patronat Rymsa

Studencki HYDE PARK

Z archiwum słonia

Zapowiedzi

 

Lista pozycji

Ostatnio komentowane

Pokaż więcej

Pożyczalscy na wyspie

Autorzy: , dodano Poniedziałek, 9 lutego 2015 | kategoria: Nowości, Książki dla dzieci (7-10 lat)

"Pożyczalscy na wyspie"
Mary Norton
ilustr. Emilia Dziubak
przeł. Maria Wisłowska
Wydawnictwo Dwie Siostry, 2014


Galeria zdjęć:

« wróć na stronę listy informacji o książkach

Do rąk polskiego czytelnika saga rodu Clock („Zegarkowiczów”), trafiła po raz pierwszy niecałe trzydzieści lat po swojej angielskiej premierze, która miała miejsce w roku 1952 ubiegłego wieku. Wówczas perypetie Borrowers („Pożyczalskich”) ilustrował Andrzej Strumiłło (dla wydawnictwa Nasza Księgarnia). W roku 2014 Dwie Siostry wydały kolejny, trzecim tom historii autorstwa Mary Norton pt. „Pożyczalscy na wyspie”. Wydanie Dwóch Sióstr, z fenomenalnym tłumaczeniem Marii Wisłowskiej i nastrojowymi, pełnymi czułości ilustracjami Emilii Dziubak, zasługuje na szczególne uznanie.

Cała seria przygód miniaturowych Pożyczalskich składa się z pięciu tomów („Kłopotu rodu Pożyczalskich”, „Pożyczalscy idą w świat”, „Pożyczalscy na wyspie”, „Pożyczalscy w przestworzach” i „Pożyczalscy pomszczeni”) i opowiada perypetie rodziny Zegarkowiczów (Strączka, Dominiki i ich córki Arietty). Początkowo ta symaptyczna rodzina zamieszkuje pod podłogą starego, edwardiańskiego domu pani Zofii we Wrzosowym Wzgórzu. Pożyczalskich, których już sama nazwa powinna nakierować czytelnika na odpowiednie tory, zajmuje głównie „pożyczanie” od ludzi małych przedmiotów jak: kawałki materiałów, szpulki od nici, agrafki, puzderka i resztki żywności. Tym procederem, wśród wszystkich Pożyczalskich, zajmują się jedynie mężczyźni. Tylko Arietta wypuszcza się na pożyczanie od ludzi, a to głównie z powodu braku rodzeństwa płci męskiej. W przeciwieństwie do swojego ojca, czternastoletnia dziewczynka nie jest nieufna wobec ludzi i już podczas pierwszego wypadu zaprzyjaźnia się z chłopcem. To spotkanie, jak się później okaże, wpłynie na losy całej rodziny Zegarkowiczów.

„Pożyczalscy na wyspie” opowiadają dalsze przygody symaptycznej trójki. Po przymusowym opuszczeniu Wrzosowego Wzgórza i buta starego cygana, Pożyczalscy trafiają do krewnych: wuja Henryka, Lucy, ich wiecznie milczącej córki Eggletiny i trójki synów. Z rodziną, jak to z rodziną, podobno najlepiej wychodzi się na zdjęciach. Strączek, Dominika i Arietta, bardziej niż wdzięczność za przygarnięcie w trudnej sytuacji, odczuwają wstyd, czują się niechcianym „piątym kołem u wozu”. Za wszelką cenę postanawiają, że wyniosą się stąd przy pierwszej nadarzającej się okazji. Przy pomocy Spillera (swoistego alter ego Włóczykija z opowieści o „Muminkach”) uciekają rurami odpływowymi z domu Toma i jego dziadka, u których mieszka wuj Henryk z rodziną. Przygody, jakie czekają na nich poza domem, mrożą krew w żyłach. Czytelnicy, tak jak bohaterowie, miotają się od przerażenia do łez radości. Zresztą ta huśtawka nastrojów jaką serwuje nam Mary Norton, to jeden z najmocniejszych walorów serii o „Pożyczalskich”.

Mimo przeszło półwiecza jakie upłynęło od premiery pierwszego tomu o Pożyczalskich, ich historia nadal porusza i wzrusza kolejne pokolenia czytelników. Gdzie tkwi moc opowieści o miniaturowych istotach? Jak sądzę w niezwykłym przedstawieniu nierealnego na pozór świata Pożyczalskich (nie będących ani skarzatami, ani krasnoludkami, a po prostu miniaturowymi istotami do złudzenia przypominającymi ludzi). Magia tego świata nie wynika bynajmniej z niezwykłych, baśniowych sztuczek, a pozornej normalności. Autorka pozwala czytelnikowi przyjąć za pewnik wszechobecność Pożyczalskich. W końcu każdy z nas miał w życiu poczucie zagubienia jakichś drobiazgów, które giną bez śladu i przyczyny. I niby pewni jesteśmy, że gdzieś je zostawiliśmy, w tym czy innym miejscu, a jednak ich utrata jest rzeczywista. Kto za nią odpowiada? My sami? A może Pożyczalscy?

„Realizm magiczny” Norton (nie wykorzystując tu terminu w takim sensie, w jakim funkcjonuje jako on w historii literatury będąc „łatką” przyszytą pisarstwu Marqueza) jest genialną metodą pisarki na wykreowanie świata i postaci, z którymi możemy się utożsamić, których problemy i przygody mogą stać się nam bliskie.

Jeszcze jeden element zasługuje na naświetlenie, mianowicie: mikrologia „pożyczalskiego” świata. Realizm Norton dotyka bowiem na równi opisu miniaturowych bohaterów, jak i całego tła, scenografii. Przedstawienie z przenikliwą dokładnością maleńkiego mieszkania Lucy i Henryka, strojów bohaterów (welwetowych, moleskinowych, ozdobionych dżetami) zbliża czytelnika do Pożyczalskich i zmniejsza do ich rozmiarów, czytając ich historię przestajemy być ludźmi, zaczynamy patrzeć na świat oczyma miniaturowych postaci.

(…) Stały tu foteliki z obiciem z rypsu lub aksamitu, jedne za małe, inne znów za szerokie i za przepastne, a żaden nie nadawał się do użytku. Była tu bieliźniarka, za wąska i za wysoka, żeby można było mieć z niej jakiś pożytek, i stoliczki za niskie, żeby przy nich siedzieć. Był miniaturowy kominek z węgielkami z kolorowego gipsu i pogrzebacz, szczypce i szufelka do węgla, ale co komu po tym? Dwa ślepe okna na ścianie przysłonięte były firankami z czerwonego jedwabiu, na którym widniały ręcznie malowane pejzaże: jeden przedstawiał Alpy Szwajcarskie, a drugi – doline w Szkocji.

W polskim wydaniu Dwóch Sióstr za ilustracje odpowiada Emilia Dziubak. Ilustratorce udało się uchwycić nastrój opowieści, a rysy postaci dokładnie oddają ich charakter. Za najlepsze właśnie uważam poszczególne portrety bohaterów. Prace Dziubak idealnie dopełniają opowieść Mary Norton, która z pewnością byłaby usatysfakcjonowana takim wydaniem jej książek. Wszystko, od okładki, przez wyklejkę do ilustracji, przenosi czytelnika w magiczny, a przy tym realny, wręcz namacalny świat Pożyczalskich.

Dariusz Szymanowski

link

Dodaj komentarz





Najnowszy numer


ZAMÓW NEWSLETTER


Reklama

  • Ryms na Facebook
  • ksiazka za dyche
  • Gwarancja kultury dla Marty Lipczyńskiej
  • Jano i Wito baner
  • Przed twoimi urodzinami
  • OKO
  • zbuntowany elektron
  • liczby i kolory
  • IBBY Ryms upowszechnianie czytelnictwa
  • ryms w empikach
  • maly atlas ptakow